ผมใช้ดรูปัลมาเกือบสองปี เมื่อก่อนยุ่งอยู่แต่กับธีม โดยไม่เคยสนใจการใช้โมดูลซักเท่าไหร่ แต่เพิ่งตระหนักถึง แสนยานุภาพอันร้ายกาจของดรูปัล ในช่วง 1-2 อาทิตย์มานี้เอง หลังจากหัดใช้โมดูล CCK และ Views อย่างจริงจัง บวกกับทำความเข้าใจระบบ Taxonomy ของมันให้ลึกซึ้งมากขึ้น จึงรู้ว่า ดรูปัล คือ CMS ที่ใช้สร้างสรรค์เว็บไซต์ประเภทไหนก็ได้! ไม่ได้โม้ แต่ขึ้นอยู่กับจินตนาการและการวางแผนที่ดีของเรา (ผมสอบตกวิชา "จินตนาการและการวางแผน" ก็เลยทำได้แค่เว็บไซต์เล็กๆ พอประทังชีวิต O_o)

เรื่องมันมีอยู่ว่า ผมต้องการสร้างเว็บไซต์ร้านค้าออนไลน์ด้วยดรูปัล และทางเลือกที่ดี ก็คงหนีไม่พ้น Ubercart แต่ก็รู้สึกขัดใจตัวเองที่ไม่เข้าใจระบบการทำงานที่ซับซ้อนของมัน จนไม่รู้ว่าจะจัดการหน้าตาของมันให้ออกมาดูดีได้ยังไง (ผมชอบยุ่งกับธีมมากกว่าเรื่องอื่นอยู่แล้ว) ยกแรกเลยยอมแพ้อย่างราบคาบ จนต้องหันไปมองหาระบบจัดการร้านค้าตัวอื่นๆมาทดสอบ เช่น

• Magento หน้าตาเป็นมิตรมาก ฟีเจอร์เยี่ยม ระบบธีมเข้าใจได้ไม่ยากนัก แต่ทำงานช้า(สุดๆ) ไม่เหมาะกับเว็บไซต์ขนาดเล็กที่ใช้ Shared Host
• PrestaShop หน้าตาดี เป็นมิตรกับผู้ใช้สุดๆ เพราะใช้งานง่าย ฟีเจอร์พร้อม เบาและเร็วกว่า Magento แต่ถ้าคิดจะพ่วง (integrate) กับระบบอื่นคงต้องโม่โค้ดกันหนัก (ซึ่งผมทำไม่เป็น)
• VirtueMart ที่ต้องพ่วงกับ Joomla! (คล้าย Ubercart พ่วงกับ Drupal นั่นแหละ) แต่เมื่อก่อนผมมีอคติกับ Contrib. Extensions หลายๆตัว ที่กั๊กความสามารถเอาไว้ จนกว่าเราจะยอมจ่ายสตางค์ ผมก็เลยเลิกใช้ Joomla!
• ส่วนอีกตัวที่น่าสนใจ คือ WordPress e-Coomerce เป็นปลั๊กอินของเวิร์ดเพรส (แต่กั๊กบางฟีเจอร์เอาไว้ขาย) และเมื่อทดสอบดู รู้สึกว่ามันคงไม่เหมาะกับเว็บไซต์ที่ต้องการขยับขยายในอนาคต แต่ถ้าใครมีบล็อกอยู่แล้ว และอยากขายของเล็กๆน้อยๆไปด้วย ก็ถือว่าใช้ได้เลย และถ้าพ่วงเข้ากับ Forum เบาๆ แต่โค้ดงดงาม อย่าง bbPress คุณก็จะได้ บล็อกเวิร์ดเพรสอันงดงาม ที่มีหน้าร้านและเว็บบอร์ด เสมือนเป็นระบบเดียวกัน (สนใจมั้ย? ถ้าสนใจก็จ้างผม :)
• (ส่วน osCommerce ที่เคยโด่งดัง ผมเคยลองเมื่อชาติที่แล้ว และก็ไม่เคยหันกลับไปมองอีก เพราะไม่ชอบระบบธีมที่ไม่ยืดหยุ่นเอาซะเลย ไม่รู้ตอนนี้ดีขึ้นรึยัง?)

ก่อนที่ผมจะกลับมาหา Ubercart + CCK + Views (+ Taxonomy) ผมทดลองใช้ PrestaShop ดูก่อน โดยภาพรวมแล้วถือว่าดีทีเดียว เพราะปรับแต่งและตั้งค่าระบบหลังร้านได้ง่าย หน้าร้านก็สวยหรูกว่าดรูปัล แถมมีลูกเล่นแบบ AJAX มาเรียกร้องความสนใจอีกนิดหน่อย ระบบธีมก็เข้าใจง่าย ถ้าคุ้นกับ CSS ก็เอาอยู่ ถ้าใครต้องการเปิดร้านออนไลน์เองในเวลาอันสั้น ผมแนะนำให้ใช้ PrestaShop ได้เลย

เสียดายที่ผมใช้มันไม่ได้ เพราะเว็บไซต์ที่ผมกำลังจะทำ ต้องการมากกว่าระบบจัดการร้านค้า หลังจากทดสอบ PrestaShop อยู่สองวัน ผมก็รู้ว่าคงต้องแฮ็คโค้ดมันจนเละแน่ๆ กว่าจะให้มันออกมาในแบบที่ตัวเองต้องการ นั่นหมายความว่า ถ้ามีเวอร์ชั่นใหม่ออกมาก็คงปวดหัวกับการอัพเกรดแน่ๆ เพราะมันกลายเป็น CMS ส่วนตัวไปแล้ว! นี่คือเหตุผลแรกที่ทำให้หันกลับมาซบดรูปัล เหตุผลต่อมา คือ ถ้าต้องการพ่วง Forum หรือ Blog หรือ เนื้อหาประเภทอื่นๆ เราต้องเจองานหนักแน่ๆ บ๊ายบาย PrestaShop

ผมทดสอบโมดูลของดรูปัลพร้อมกันอีกหลายตัว (จนรู้ซึ้งว่าการพ่วงโมดูลมากเกินไปเป็นภัยและภาระอันหนักหน่วงต่อคอมพิวเตอร์!) และหลังจากอ่านคำแนะนำใน topnotchthemes.com ก็เริ่มตาสว่าง (ดาวน์โหลดมาอ่านฟรีได้จ้ะ : TopNotchThemes-Ubercart-guide.pdf) อ้อ... เราใช้ระบบ Taxonomy มาสร้างแคตาล็อกสินค้าด้วย Views ก็ได้นี่หว่า แถมยืดหยุ่นได้สุดๆ ถ้าเราวางแผนการใช้งาน Taxonomy และ User Control ดีๆ การสร้างตลาดออนไลน์ขนาดใหญ่โดยไม่ต้องเสียเวลาแบ่งประเภทสินค้าเอง ก็เป็นไปได้ด้วย Free Tagging หรือ Related Terms และถ้าอยากเพิ่ม field อะไรเข้าไปมากกว่าที่ Ubercart ให้มา ก็ใช้ CCK เพิ่มได้อย่างแนบเนียน และโมดูลที่แจกจ่ายใน drupal.org ส่วนใหญ่ไว้ใจได้ เพราะมันให้ความเคารพต่อ Core Code อย่างหาที่เปรียบมิได้ อาจจะฟังดูโอเวอร์ แต่มันจริง เพราะเราสามารถถอนหรือเพิ่มโมดูลเสริมได้ทุกเมื่อ โดยไม่ต้องกังวลว่าเนื้อในจะเป็นอะไร ที่สำคัญคือ ยังไม่ต้องเขียนโค้ดเลยซักตัว จนกว่าเราจะต้องการปรับแต่งหรือสร้างธีมใหม่ นอกจากนี้ก็ยังไม่ต้องเสียเวลาค้นหาวิธีต่อพ่วงบล็อกและฟอรั่ม เพราะดรูปัลมีมาให้เราอยู่แล้ว (ถ้าดรูปัลมีธีมหน้าตาดีมากกว่านี้เมื่อไหร่ เดาได้ไม่ยากว่าผู้คนจะแห่มาใช้ CMS ตัวนี้ มากมายมหาศาล)

นี่คือแสนยานุภาพอันร้ายกาจของดรูปัลในฐานะ CMS เมื่อระบบวางใจได้ ที่เหลือก็เป็นหน้าที่ของผู้ใช้อย่างเรา ที่ต้องสร้างความคุ้นเคยกับมัน แล้วใช้มันสร้าง web application อย่างมีจินตนาการ (เรื่องนี้แหละที่ยาก!)